Pacjenci onkologiczni nadal bez dostępu do leków - dlaszpitali.pl

Pacjenci onkologiczni nadal bez dostępu do leków

opm-dlaszpitali-pacjenci-onkologiczni-nadal-bez-dostepu-do-lekow
fot. iStock

Majowa lista refundacyjna nie przyniosła przełomu. Nadal prawie połowa leków onkologicznych, zarejestrowanych w ciągu ostatnich 15 lat i rekomendowanych przez Europejskie Towarzystwo Onkologii Klinicznej (ESMO), jest w Polsce nierefundowana. Nie zmniejsza się dystans dzielący nas od europejskich standardów. Ponadto epidemia COVID-19 wciąż opóźnia diagnostykę i wdrażanie leczenia onkologicznego. Tymczasem pacjenci onkologiczni pilnie potrzebują skutecznych terapii, odpowiadających aktualnej wiedzy medycznej.

Fundacja Onkologiczna Alivia przeanalizowała, z ilu terapii rekomendowanych przez ESMO mogą bezpłatnie skorzystać polscy pacjenci onkologiczni. Poziom dostępności do tych terapii określa wskaźnik Oncoindex, który może się wahać od -100, co oznacza całkowity brak dostępu, do 0 – to możliwość leczenia zgodnego z międzynarodowymi wytycznymi. Po majowej aktualizacji Oncoindex wyniósł -65 i nie zmienił się w stosunku do pomiaru ze stycznia 2021.

Leki onkologiczne dostępne w Polsce

W analizowanych 17 najbardziej śmiertelnych chorobach nowotworowych 60 ze 132 leków, zarejestrowanych w Europie w ciągu ostatnich 15 lat i wymienionych w standardach ESMO, nie jest w ogóle dostępnych dla polskich pacjentów. NFZ nie płaci za leczenie tymi lekami, choć ich zastosowanie jest wskazane na bazie aktualnej wiedzy medycznej. Kolejne 43 substancje są refundowane z ograniczeniami, wynikającymi z restrykcyjnych kryteriów opracowanych przez Ministerstwo Zdrowia. Tylko 29 terapii może być wykorzystanych przez lekarzy onkologów do ratowania życia pacjentów zgodnie z międzynarodowymi wytycznymi.

Polscy pacjenci onkologiczni potrzebują leczenia

Niestety, daleko nam do międzynarodowych standardów leczenia. Widać to dobrze na przykładzie najbardziej zabójczego typu nowotworu – raka płuc. Na 24 zalecane przez ESMO terapie w Polsce tylko 2 są dostępne zgodnie ze wskazaniami, a do 11 dostęp jest ograniczony kryteriami programów lekowych, które nie odpowiadają międzynarodowym wytycznym. Podobnie jest w przypadku raka jajnika. Z 4 rekomendowanych substancji żadna nie jest w Polsce refundowana zgodnie z aktualną wiedzą medyczną. Te ograniczenia kryją za sobą dramat pacjentów i ich rodzin.

Zła sytuacja polskich pacjentów onkologicznych

Na przepaść między Polską a Europą zwraca uwagę Joanna Frątczak-Kazana z Fundacji Alivia: – Faktycznie, w obwieszczeniu refundacyjnym pojawiły się nowe opcje terapeutyczne i zmiany w programach lekowych. Lecz to wciąż tylko eliminowanie narosłych zaległości, a nie zmniejszanie dystansu w stosunku do wytycznych przygotowanych przez ESMO. Polska maszeruje, podczas gdy medycyna i Europa biegną. Zmiany, takie jak rozszerzenie grupy pacjentek, które mogą stosować celowaną terapię w leczeniu raka jajnika, są bardzo ważne. Ale ta grupa jest nadal węższa, niż wskazują europejskie rekomendacje. Nie można tu mówić o przełomie. Jak dodaje Joanna Frątczak-Kazana: – Pojawiają się nowe terapie i wskazania, nowe szanse dla chorych, niestety, często nie dla Polek i Polaków. A warto przypomnieć, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, pacjenci mają prawo do leczenia odpowiadającego aktualnej wiedzy medycznej. 

Coraz gorzej w leczeniu raka piersi

Zła sytuacja dotyczy również pacjentek walczących z rakiem piersi. Raport stowarzyszenia Polskie Amazonki Ruch Społeczny (1) wskazuje, że choruje na niego coraz więcej kobiet – w 2010 r. wykryto 15,7 tys. nowych przypadków, a w 2018 – już ponad 20,2 tys. Jednocześnie, choć w wielu krajach Europy spada umieralność na raka piersi, to w Polsce ta śmiertelność rośnie. 

Wobec nowych wytycznych, zgodnych z aktualną wiedzą medyczną, Polki mają coraz gorszy dostęp do optymalnego leczenia. Od września 2020 r. wskaźnik Oncoindex w terapiach raka piersi pogorszył się o 13 punktów. Obecnie w europejskich wytycznych jest 16 substancji, których stosowanie pozwala na skuteczne leczenie nowotworu. Jednak aż 10 z nich nie jest refundowanych dla kobiet w Polsce. Mogą je co najwyżej kupić.

COVID-19 blokuje onkologię

Epidemia COVID-19 powoduje, że pacjentom trudniej dostać się na diagnostykę. Opóźnione jest również ich leczenie. W takich przypadkach często rak rozwija się do zaawansowanych stadiów. By go pokonać, polscy pacjenci onkologiczni potrzebują skutecznych terapii odpowiadających aktualnej wiedzy medycznej. Dla tysięcy pacjentów onkologicznych dostęp do odpowiednich terapii ma teraz kluczowe znaczenie w walce o ich życie.

Od początku epidemii chorzy informowali nas, że przez COVID-19 zamykane były ośrodki diagnostyczne, odwoływano wizyty czy zabiegi. Choć epidemia trwa już ponad rok, nadal nie rozwiązano problemów pacjentów, którym przełożono lub odwołano świadczenia. Cały czas odwołuje się pilne operacje, nawet chorym z zagrożeniem życia. A możliwości skutecznego leczenia i tak są w Polsce mocno ograniczone. Bariery refundacyjne i zawężony dostęp do wizyt, badań czy operacji – to wszystko skończy się tragicznie dla chorych. Rak nie poczeka na koniec epidemiimówi Joanna Frątczak-Kazana z Fundacji Alivia.

  1. Raport stowarzyszenia Polskie Amazonki Ruch Społeczny, Audyt leczenia raka w Polsce 2010-2020

Źródło: informacja prasowa

Czytaj więcej: Apel pacjentów z rakiem kolczystokomórkowym



Komentarze

Nasze strony wykorzystują pliki cookies. Korzystanie z naszych stron internetowych bez zmiany ustawień przeglądarki dotyczących plików cookies oznacza, że zgadzacie się Państwo na umieszczenie ich w Państwa urządzeniu końcowym. Więcej szczegółów w Polityce prywatności.