Ochrona zdrowia w niebezpieczeństwie. Jak zabezpieczyć sektor przed cyberatakami?

W ostatnich latach coraz częściej zdarzają się ataki na jednostki ochrony zdrowia. Ransomware w Instytucie Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi czy atak na sieć laboratoriów ALAB pokazują, że nasza infrastruktura jest coraz częściej punktem zainteresowania cyberprzestępców. W jaki sposób możemy zapewnić cyberbezpieczeństwo?

W dzisiejszym świecie technologie informacyjne, wykorzystywane w sektorze ochrony zdrowia odgrywają kluczową rolę. Dzięki digitalizacji pozwalają zmniejszać barierę dostępu do wyników badań pacjentów i dają lekarzom dostęp do pełnej historii leczenia pacjenta. Pomimo wielu korzyści postęp w cyfryzacji pociąga za sobą zagrożenia dla bezpieczeństwa przetwarzanych danych oraz zapewnienia ciągłości świadczenia usług medycznych. Dane z Data Protection Trends Report 2023 firmy Veeam pokazały, że w ostatnim roku w najbardziej dotkliwych atakach ransomware na branżę ochrony zdrowia zaszyfrowanych lub zniszczonych zostało około 39% danych, a jedynie 55% z nich udało się odzyskać. Oznacza to, że sektor ochrony zdrowia szuka rozwiązań pozwalających zapewnić poufność, dostępność i integralność danych medycznych pacjentów.

Narodowy Fundusz Zdrowia wspiera cyberbezpieczeństwo

Na początku listopada 2022 roku Instytut Centrum Zdrowia Matki Polki padł ofiarą ataku ransomeware – złośliwego oprogramowania szyfrującego dane lub systemy, z myślą żądania okupu za ich odblokowanie. Może mieć on poważne konsekwencje – na przykład łódzka placówka zmuszona była do wyłączenia na jakiś czas wszystkich systemów informatycznych. W odpowiedzi na ten atak Narodowy Fundusz Zdrowia uruchomił fundusz wsparcia dla szpitali, w ramach którego placówki medyczne mogą ubiegać się o dodatkowe środki na rozwój infrastruktury IT i danych. Bezpośrednio po ataku NFZ podpisał ze szpitalami 650 umów o wartości blisko 270 milionów złotych.

– Reakcja na atak na łódzką placówkę była natychmiastowa z perspektywy systemu. To jednak nie wystarczy, żeby zapewnić pełne bezpieczeństwo podmiotom na rynku ochrony zdrowia. Tym bardziej, że analizy przypadków pokazują, że kluczowe w ochronie cybernetycznej jest przestrzeganie procedur bezpieczeństwa i odpowiednie szkolenie ludzi. A tego nie zapewni nawet najlepsza infrastruktura – tłumaczy Tomasz Szczygieł, ekspert ds. cyberbezpieczeństwa w firmie DEKRA.

Praktyki, które pomagają minimalizować ryzyka

Pytaniem, które pojawia się u decydentów placówek medycznych jest to, co można zrobić, żeby wyeliminować ryzyko ataków na infrastrukturę ośrodków zdrowia, bez względu na ich rozmiar. Bo co warto podkreślić – celem stają się nie tylko duże jednostki, ale także małe ośrodki.

Jednym z rozwiązań może być zastosowanie systemu bezpieczeństwa informacji, opartego na wymaganiach normy PN-EN ISO/IEC 27001:2023-08 Bezpieczeństwo informacji, cyberbezpieczeństwo i ochrona prywatności – Systemy zarządzania bezpieczeństwem informacji – Wymagania. Składa się ona z dwóch elementów: wymagań dotyczących systemu zarządzania i konkretnych, wylistowanych w załączniku A zabezpieczeń. To pierwsze określa kontekst organizacji, strony zainteresowane, wymagania prawne, określenie odpowiedzialności i uprawnień członków organizacji czy zdefiniowanie niezbędnych kompetencji personelu i określenie ryzyka, czyli w skrócie zbudowanie ram dla bezpiecznego funkcjonowania systemu. To drugie określa już konkretne zabezpieczenia z obszarów całej organizacji, zasobów ludzkich, bezpieczeństwa fizycznego i zasobów technicznych.

– Norma pokazuje, jak wiele aspektów składa się na pełne zabezpieczenie organizacji przed atakami cybernetycznymi. Systemy czy infrastruktura nie są w stanie samodzielnie funkcjonować – potrzebują całego systemu zabezpieczeń, w tym szczegółowego określenia odpowiedzialności i poziomów dostępu do danych w organizacji i szkoleń personelu, aby być w pełni wydajnymi – zaznacza Szczygieł.

Budowa systemu bezpieczeństwa informacji zgodnego z wymaganiami ISO/IEC 27001:2022 pozwala na zminimalizowanie prawdopodobieństwa wystąpienia incydentu bezpieczeństwa, a w przypadku jego wystąpienia na efektywną i skuteczną odpowiedź adekwatną do zaistniałej sytuacji.

Czytaj też: Trendy i wyzwania w zakresie cyfryzacji placówek medycznych