60 lat neurochirurgii na Śląsku

Co szósty polski neurochirurg praktykuje na terenie Śląska i Zagłębia. Tutejsi lekarze w 2025 r. nie tylko świętują 60-lecie dyscypliny w regionie. Po raz czwarty będą też gospodarzami krajowego zjazdu Polskiego Towarzystwa Neurochirurgów.

W województwie śląskim działa dziewięć ośrodków neurochirurgicznych, w których pracuje ok. 100 neurochirurgów. Oznacza to, że co szósty polski neurochirurg praktykuje na Śląsku. Mija właśnie 60 lat od chwili, gdy ta medyczna historia zaczęła się w Zabrzu od zaledwie sześciu łóżek dla pacjentów.

– Sześć dekad neurochirurgii na Śląsku to modelowy przykład rozwoju dyscypliny medycznej zarówno w czasie, jak i w określonej przestrzeni geograficznej. Rozwój przemysłowy Górnego Śląska wymuszał zabezpieczenie chorych, którzy doznawali urazów układu nerwowego. Niezależnie od tego rozwiązania wymagał problem braku możliwości leczenia chirurgicznego schorzeń ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. Postęp w tym zakresie, osiągnięty w innych częściach kraju, przenieśli na Śląsk lekarze, którzy dobre wyszkolenie łączyli z talentami organizacyjnymi i odwagą. Miarą ich sukcesu jest stopniowe rozprzestrzenianie się ośrodków neurochirurgicznych na teren całego województwa śląskiego – mówi prof. dr hab. n. med. Piotr Ładziński, kierownik Klinicznego Oddziału Neurochirurgii w Szpitalu św. Barbary w Sosnowcu, a także prezes Polskiego Towarzystwa Neurochirurgów.

Jak zaczęła się ta historia?

W kwietniu 1965 r. w I Klinice Chirurgicznej Szpitala Klinicznego przy ul. 3 Maja w Zabrzu wydzielono sześć łóżek, które stały się Pododdziałem Neurochirurgii. Kierownictwo objął dr Tadeusz Wencel, który był wychowankiem poznańskiej Kliniki Neurochirurgicznej. Przybył on na Górny Śląsk z walizką zawierającą kilkanaście narzędzi operacyjnych i z przekonaniem, że najbardziej uprzemysłowiony okręg w Polsce musi mieć zabezpieczenie neurochirurgiczne.

Z czasem Pododdział Neurochirurgii stał się Kliniką Neurochirurgii Śląskiej Akademii Medycznej i otrzymał siedzibę w Centralnym Szpitalu Klinicznym w Katowicach-Ligocie. W styczniu 1966 r. dr Antoni Maciejak, wychowanek krakowskiej Kliniki Neurochirurgicznej, stworzył pierwszą na Śląsku samodzielną, pełnoprofilową placówkę neurochirurgiczną w Szpitalu Górniczym w Bytomiu. Lecznice neurochirurgiczne w Katowicach-Ligocie i w Bytomiu dały początek większości spośród dziewięciu ośrodków neurochirurgicznych, które obecnie działają w województwie śląskim.

Wśród nich zwraca uwagę zakresem i rozmachem działalności Kliniczny Oddział Neurochirurgii Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. Działa on w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym nr 5 im. św. Barbary w Sosnowcu. Oddział ten został stworzony w 1988 r. przez prof. Henryka Majchrzaka. Od 2012 r. jest kierowany przez prof. Piotra Ładzińskiego. Dzięki staraniom i nakładom finansowym Śląskiego Urzędu Marszałkowskiego, wynoszącym 63 mln zł, w 2024 r. sosnowiecki oddział neurochirurgii zyskał nowoczesny, trzysalowy blok operacyjny. Posiada on spełniające najwyższe standardy wyposażenie, które czyni go jednym z najnowocześniejszych nie tylko w kraju, ale i w Europie. Neurochirurdzy z Sosnowca uzyskali możliwość prowadzenia w trakcie operacji diagnostyki opartej zarówno na rezonansie magnetycznym, jak i tomografii komputerowej. Obecnie w Klinicznym Oddziale Neurochirurgii w Sosnowcu wykonywanych jest rocznie ok. 2 tys. skomplikowanych operacji neurochirurgicznych, głównie o profilu onkologicznym i naczyniowym.

47. Zjazd Polskiego Towarzystwa Neurochirurgów

W roku jubileuszu 60-lecia neurochirurgii na Śląsku i w Zagłębiu środowisko spotka się w Katowicach. Między 17 a 20 września 2025 r. w Międzynarodowym Centrum Kongresowym zaplanowano 47. Zjazd Polskiego Towarzystwa Neurochirurgów. Organizowanie zjazdu na Śląsku to także dobra okazja, by zaprezentować ten region polskim neurochirurgom. Dwa oblicza Śląska, jako postprzemysłowej stolicy metropolii i ważnego ośrodka kulturalnego, odzwierciedlać będzie otwarcie zjazdu w gmachu Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia, a także zorganizowanie spotkania koleżeńskiego uczestników w zabytkowej Kopalni Guido w Zabrzu. Zjazd jest doniosłym wydarzeniem naukowym, które dobrze wpisuje się w rosnącą rangę Śląska jako siedziby wielu jednostek o charakterze naukowym i badawczym.

Województwo Śląskie jest współorganizatorem zjazdu, zaś Miasto Katowice współgospodarzem wydarzenia w Międzynarodowym Centrum Kongresowym. Więcej szczegółów na temat zjazdu znajdziesz tutaj.

Źródło: informacja prasowa

Czytaj także: Rusza jedna z największych inwestycji w historii szpitala św. Barbary w Sosnowcu